استان سیستان و بلوچستان با وسعتی حدود  187 هزار و 502 كیلومتر مربع، 4/11 درصد از مساحت كل كشور  را تشكیل داده و از پهناورترین استان های كشور می باشد، كه با قرار گرفتن در بین 25 درجه و  3 دقیقه تا 31 درجه و 27 دقیقه عرض شمالس از خط استوار و 58 درجه و 50 دقیقه  تا  63 درجه و 21 دقیقه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ، از نظر جمعیتی از كم تراكم ترین استان های كشور است. این استان  به شمال خراسان و  كشور  افغانستان، از شرق به كشورهای  پاكستان و افغانستان، از جنوب به دریای عمان و از مغرب به استان های كرمان و هرمزگان محدود می شود.

 جمعیت استان

 جمعیت استان 4/2 میلیون نفر در سال 85 برآورد شده است كه 4/3 درصد از جمعیت كل كشوررابه خود اختصاص میدهد . نرخ متوسط رشد سالیانه جمعیت طی دوره 75-70 حدود 7/3 درصد بوده است كه اكنون به 15/3 درصد كاهش یافته است. 49% جمعیت استان کمتراز 15 سال سن دارد . بالا بودن ضریب جوانی جمعیت از مشخصه های مهم جمعیتی استان است

شمال استان

 شمال استان، نگینی است برآمده از آبرفت های رودخانه هیرمند، كه بزرگ ترین دریاچه آب شیرین جهان را در خویش جای داده است. كوه خواجه تنها پشته بلندی می باشد كه در منطقه مسطح خودنمایی نموده و نزد اهالی از قداستی خاص برخوردار است. دشت سیستان كه در گروه اقلیم بیابانی میانه قرار دارد،بارشی كمتر از 65 میلی متر را در سال دریافت می كند و میزان تبخیر در آن به بیش از 5000 میلی متر می رسد. این شرلیط در مجموع باعث خشكی فیزیكی شدید محیط بوده و در سالهایی كه میزان ورودی آب رودخانه هیرمند كاهش می یابد، خشكسالی های مخرب توسعه پیدا می كند. شریان حیاتی منطقه یعنی هیرمند نوسانات سالیانه قابل ملاحظه ای را نشان می دهد. وزش بادهای 120 روزه كه از اواخر بهار تا پایان تابستان می وزد در تشدید نیاز و خشكی محیط موثر است.

 جنوب استان

 جنوب استان نیز صدفی است كه وسعت متنوع اش را با دریای عمان گره زده است. این وادی دارای طبیعتی كوهستانی می باشد. مناطق جنوبی استان با توجه به مجاورت با دریای عمان و بهره گیری از بادهای موسمی اقلیم متفاوتی دارند. بالا بودن میانگین دما و پایین بودن نوسانات آن از مشخصه های اساسی اقلیم منطقه است. با توجه به پایین بودن نزولات جوی و عدم وجود منابع برفی كوهستانی اكقر جریانات رودخانه ای، موقتی و فصلی بوده و در بخش وسیع از استان منابع محدود آبهای زیرزمینی تنها امكانات تامین آب محسوب می شود. وجود مخروط آتشفشانی تفتان با 3941 متر ارتفاع در شمال بلوچستان مركزی، شرایط اقلیمی و متنوع و جالبی را فراهم آورده است. با توجه به دوره آماری 1375 ـ 1359 میانگین بارش سالیانه استان 8/139 میلیمتر و میانگین دما سالیانه 6/22 درجه سانتیگراد می باشد از لحاظ تقسیمات كشوری استان دارای 8 شهرستان، 32 بخش، 30 شهر، 94 دهستان  و حدود 6300 آبادی می باشد

 شهرهای استان

شهرستان زاهدان با وسعت 36581 كیلومتر مربع مركز استان بوده و از 3 شهر زاهدان- میرجاوه و نصرت آباد تشكیل شده است .

این شهرستان شامل بخشهای مركزی،نصرت آبادوكورین بود ه و تعداد 8 دهستان و 1439 پارچه آبادی دارد .

جمعیت این شهرستان بالغ بر 885000 نفربوده (625000نفرآنها ایرانی و265000نفر اتباع بیگانه می باشند) كه 84 درصد درشهرها ساكن میباشند . این شهرستان در مسیر شاهراههای پاكستان،هندوستان، خراسان، كرمان وبلوچستان واقع شده و وجود فرودگاه بین المللی زاهدان وراه آهن ایران، پاكستان و همچنین مراكز آموزشی مختلف و بازارچه مرزی میرجاوه موقعیت ممتازی به این شهرستان داده است .

مسافت زاهدان تا تهران 1494 كیلومتر میباشد . متوسط سالیانه دمای هوا در زاهدان از5/42 الی 6/12- درجه سانتی گراد در تغییر است . و متوسط سالیانه رطوبت نسبی هوا 3/30 درصد میباشد0 میانگین بارش سالانه در این شهرستان 72 میلی متر است . اراضی زیر كشت محصولات  زراعی این شهرستان بالغ بر 13616 هكتار میباشد كه 45% را گندم و مابقی را جو ،نباتات علوفه ای،یونجه، ذرت دانه ای و علوفه ای سبزیجات و محصولات جالیزی به خود اختصاص داده است . اراضی زیر كشت محصولات دائمی آن بالغ بر 4561 هكتار و شامل باغات زیتون و خرما و پسته میباشد . دراین  شهرستان تعداد 308 واحد صنعتی بزرگ و كوچك در زمینه های غذایی، نساجی، شیمی، پلاستیكی ، كانی، غیر فلزی و تجهیزات برق و الكترونیك ومواد شیمیایی فعالیت دارند . تعداد 3 شهرك صنعتی كامبوزیا شهرك صنعتی كارگاهی و شهرك صنعتی میرجاوه در این شهرستان وجود دارند . همچنین در شهرستان زاهدان تعداد 6 هتل و 10 مهمانپذیر آماده پذیرایی میهمانان میباشند .

شهرستان زاهدان در بخشهای صنعت و معدن ،قطعه سازی خودرو ،صنایع كشاورزی و صنایع تبدیلی مواد غذایی، صنایع مرتبط با سنگهای تزئینی و ساختمانی، مس و منگنز. فرآوری كرومیت( باوجود معادن غنی و سرشار) و بازرگانی و تزانزیت كالا با عنایت به مزیت همجواری با كشورهای پاكستان،افغانستان وواقع شدن در كریدور شمال و جنوب قابلیت سرمایه گذاری دارد .

 سیستان با وسعت 15197 كیلومتر مربع و جمعیت 387823نفر شامل 6 شهر ،5 بخش ،17 دهستان و 933 روستا با 4 مركز آموزش عالی(دانشگاههای آزاد.پیام نور.دانشگاه زابل باداشتن4واحدآموزش عالی(دانشگاه زابل كه متشكل بر6 دانشكده كشاورزی، منابع طبیعی،ادبیات وعلوم انسانی ،هنر،فنی ومهندسی، علوم پایه ویك آموزشكده دامپزشكی ویك پژوهشكده كشاورزی می باشدودانشگاه پیام نورودانشگاه آزاد اسلامی ،دانشكده علوم پزشكی ) و 854 فضای آموزشی و 10500دانشجوبعد از مركز استان دومین قطب دانشگاهی استان سیستان و بلوچستان می باشد. سیستان را به خاطر آثار باستانی شهر سوخته ودهانه غلامان ،كوه خواجه و تمدن به جامانده از گذشته بهشت باستان شناسان لندن شرق می نامند.شهرستان زابل درفاصله213 كیلومتری زاهدان واقع شده است . متوسط سالیانه دمای هوا در این شهرستان از49 الی 5/9- درجه سانتی گراد در تغییر است . متوسط سالیانه رطوبت نسبی 7/32 درصد میباشد . میانگین بارش سالانه در این شهرستان 6/59 میلی مترمی باشد . سطح زیر كشت محصولات زراعی 7243 هكتار و سطح زیر كشت محصولات باغی 5/408 هكتار ومحصولات عمده باغی این شهرستان انگور ،خرما، زیتون و محصولات زراعی آن گندم ،جو ،زیره (بامیه و پیاز محلی ذخایر با ازرش ژنتیكی) صیفی جات ،یونجه و ذرت علوفه ای و محصولات گلخانه ای میباشد كه در زمینه افزایش سطح زیر كشت وافزایش تولید محصولات زراعی وباغی و صنایع تبدیلی وتكمیلی بخش كشاورزی وبا توجه به رقم بالای دام وطیوروبرخورداری ازگاونژادسیستانی ومرغ بومی خزك ازقابلیت های ویژه ای جهت سرمایه گذاری برخوردار میباشد.

 این شهرستان 2كشتارگاه صنعتی باتوان ایجاد 90 كارخانه جانبی دارد 80 واحد پرواربندی با ظرفیت 100 الی 400 راًس و 650 واحد پرواربندی سنتی از 10 تا 5 راس و همچنین دریاچه های سه گانه هامون با توان برداشت 000/40تن ماهی در فصول پرآبی و كارگاههای پرورش ماهیان گرمابی و استخرهای پرورش میگوی آب شیرین از شاخصه های اقتصادی این شهرستان هستند.ایجاد صنایع جانبی كشتارگاهی ،ایستگاه جمع آوری شیر و كارخانجات فرآوری و. صنایع بسته بندی گوشت وماهی از قابلیتهای سرمایه گذاری میباشند بازارچه های تجاری مرزی میلك و گمشاد بعنوان منطقه ویژه اقتصادی واحداث جاده از مرز میلك به زرنج (در حال احداث ) كارخانجات تولید قطعات خودرویی و شهرك صنعتی خودرو سازی نیز از جمله همین قابلیتها میباشد.فرودگاه زابل نیز با توانایی پروازهای خارجی و توسعه پروازهای داخلی حامی توسعه سرمایه گذاری در این شهرستان میباشد همچنین این شهرستان با یك هتل و دو مهمانپذیر آمادگی پذیرایی از میهمانان را دارد.

 شهرستان زهک با مساحت 950كیلومتر مربع در شمال استان قرار گرفته و فاصله مركز شهرستان تا مركز استان 213 كیلومتر است و از یك شهرودو بخش(مركزی وجزینك ) و 4دهستان (زهك ،خواجه احمد،جزینك ،خمك )با 203آبادی دارای سكنه تشكیل یافته است.

 در سال جاری بر طبق تصویب نامه هیات وزیران ، بخش شهركی و نارویی از شهرستان زابل منفك گردیدو به شهرستان زهك بامركزیت زهك ارتقاء یافت.

 این شهر دارای آب و هوایی گرم و خشك است . مردم آن اغلب كشاورز و دامدارند و به بركت دریاچه فصلی هامون عده ای به شغل صیادی اشتغال دارند .

 از نقاط دیدنی این شهرستان می توان به چاه نیمه ها كه در پنج كیلومتری شهر زهك قراردارند اشاره كرد. فعالیتهای تحقیقاتی دانشگاه زابل در مجتمع تحقیقاتی تفریحی بقیه ا000 دانشگاه زابل در كنار چاه نیمه ها زمینه رشد وتوسعه بخش كشاورزی را مهیا می سازند .

 این شهرستان ازایستگاه پرورش ماهی زهك به عنوان تنها ایستگاه تكثیر ماهیان تكثیر ماهیان گرم آبی در شرق كشور با ظرفیت تولید 3 میلیون قطعه بچه ماهی و دو كارگاه مدار بسته پرورش ماهیان سرد آبی با ظرفیت 100تن در سال و تكثیر ماهیان سرد آبی با ظرفیت 5/5 میلیون تن در سال و بهترین نژاد كاو سیستانی با جمعیتی بالغ بر 140 هزار راس برخوردار می باشد.

 شهرستان خاش با وسعتی بالغ بر 2300 كیلومتر مربع دارای جمعیتی در حدود 178210 نفر میباشد فاصله آن تا مركز استان 183 كیلومتر و تا تهران 1811 كیلومتر میباشد .

قله آتش فشان نیمه فعال تفتان با ارتفاع بیش از 4040 متر در این شهرستان میباشد متوسط سالیانه دمای هوا 9 /20 درجه سانتیگراد و متوسط سالیانه رطوبت نسبی 1/28 درصد میباشد ومیزان بارندگی در هفت ماهه اول سال 1382 در این شهرستان 2/19 میلی متر بوده است سطح زیر كشت محصولات زراعی 18789 هكتارو سطح زیر كشت محصولات دائمی(باغی) آن 8477 هكتار میباشد. این شهرستان در زمینه های كشاورزی كشت و پرورش پسته خصوصاً در منطقه گوهر كوه زیره ،سیر و پیاز ،صیفی و سبزیجات و دامپروری و پرورش مرغ و بوقلمون و تكثیر و پرورش ماهیان سرد آبی و صنایع تبدیلی و تكمیلی بخش كشاورزی ودر زمینه های صنعت كه با داشتن معادنی چون منگنز، مس،كرومیت، گونیچ، مرمریت سیاه خاش،مرمریت سفید بیدك،سنگ آهك و پوزالن به قطب صنعتی تبدیل شده و از لحاظ كارخانجات چینی ،كاشی و سرامیك بدلیل داشتن كائولن قابلیت سرمایه گذاری دارد0 مهمترین صنایع این شهرستان كارخانه سیمان خاش با ظرفیت تولید 2100 تن در روز و كارخانه شیر و فرآورده های لبنی پاك شیر تفتان مجتمع كشت و صنعت گوهر كوه و شهرك صنعتی خاش می باشد ناحیه صنعتی نوك آباد وابسته به بخش كشاورزی كه در حال انجام امور زیر بنایی و ساخت میباشد تعداد زیادی كارخانه را در خود جای خواهد داد و مستعد سرمایه گذاری میباشد0 این شهرستان همچنین واجد درمركز آموزش عالی میباشد شهرستان خاش با داشتن 124 كیلومتر مرز مشترك با كشور پاكستان امكان احداث بازارچه مرزی مشترك در منطقه روتك را دارد.

 شهرستان ایرانشهر در ناحیه مركزی بلوچستان با مساحت 30200 كیلو متر مربع در فاصله 330 كیلومتری زاهدان واقع شده و 15 درصد وسعت استان را به خود اختصاص داده است جمعیت این شهرستان بالغ بر 194596 نفر میباشد . این شهرستان دارای 4 نقطه شهری، 4 بخش ،10 دهستان و 418 آبادی است. این شهرستان در ناحیه گرم و خشك قراردارد. متوسط سالیانه دمای هوا 8/27 درجه سانتیگراد متوسط سالیانه رطوبت نسبی 3/29 درصد میباشد.میزان بارندگی در 7 ماهه اول سال 1382 در این شهرستان 1/53 میلی متر میباشد.

 سطح زیر كشت محصولات زراعی این شهرستان 25519 هكتار و سطح زیر كشت محصولات دائمی (باغی) آن 8471 هكتار میباشد. محصولات عمده باغی این شهرستان خرما، مركبات، (نارنگی، لیموشیرین، پرتقال، گریپ فروت، لیموترش ) و كنار بوده ومحصولات عمده زراعی گندم، برنج، جو، حنا ،وسمه، سیب زمینی وذرت و محصولات خارج از فصل میباشند كه در زمینه توسعه سطح زیر كشت وافزایش تولید این محصولات و صنایع تبدیلی تكمیلی بخش كشاورزی خصوصاً بسته بندی ،شیره كشی وكارتن سازی خرما همچنین پرورش ماهی و میگوی آب شیرین و پرورش دام و طیور و شتر و شتر مرغ وداشتن گاو دشتیاری ،صنایع بسته بندی گوشت، احداث سردخانه و صنایع وابسته مستعد سرمایه گذاری میباشد.

هم اكنون 6 گاوداری صنعتی و 2 گاوداری نیمه صنعتی دراین شهرستان مشغول فعالیت هستند ناحیه صنعتی دلگان وابسته به بخش كشاورزی كه در مرحله انجام امورزیر بنایی و ساخت میباشد و كارخانه های زیادی را درخود خواهد گنجاند نیز از جمله استعدادهای سرمایه گذاری میباشد در ایرانشهر حدود 60 كارخانه كوچك و بزرگ از جمله كارخانجات بافت بلوچ و كارخانجات تولید نوشابه و نیروگاه عظیم برق ایرانشهر فعال میباشند. غرب ایرانشهر دارای یك سوم معادن استان از جمله سنگ مرمر ،گرانیت، منیزیم مصالح ساختمانی، سنگهای تزئینی و … میباشد كه تعداد زیادی از معادن این شهرستان آماده واگذاری میباشد.

 این شهرستان همچنین 6 مركز آموزش عالی دارد و با داشتن 2 هتل و 6 مهمانپذیر آماده پذیرایی از مهمانان میباشد.

  شهرستان سراوان با وسعت 28408 كیلومتر مربع در فاصله 343 كیلومتری زاهدان با جمعیتی بالغ بر 172149 نفر واقع می باشد .

طول نوار مرزی این شهرستان با كشور پاكستان 384 كیلومتر در حوزه بخشهای جالق و بم پشت می باشد كه از میل 118 شروع و تا میل 196 ادامه دارد .

این شهرستان دارای زمستانهای معتدل و تابستانهای گرم می باشد .

متوسط سالیانه دمای هوا در این شهرستان 8/22 درجه و متوسط سالیانه رطوبت نسبی آن 29 درصد می باشد و میزان بارندگی 7 ماهه اول سال 1382 در این شهرستان 3/79 میلی متر بوده است . سطح زیر كشت محصولات زراعی 7202 هكتار و سطح زیر كشت محصولات باغی دیم 7950 هكتار و آبی 5/8525 هكتار و جمعاً 5/16475 هكتار می باشد . محصولات عمده زراعی آن گندم ، ذرت دانه ای ، پیاز ، گوجه فرنگی ، باقلا تازه ، صیفی جات ، نباتات علوفه ای ویونجه وذرت علوفه ای بوده و محصولات عمده باغی این شهرستان خرما در سطح وسیع ، انگور ، زیتون ، انار و مركبات می باشد كه در زمینه های افزایش تولید و افزایش سطح زیر كشت محصولات مذكور و پرورش دام : گوسفند بلوچی و بز بلوچی ( بهترین كرك ) و طیور و استخرهای پرورش ماهی و صنایع تبدیلی و تكمیلی كشاورزی و صنایع روستایی قابلیت سرمایه گذاری دارد .

مهمترین رودخانه این شهرستان ماشكید است كه نهایتاً وارد خاك پاكستان می شود و با مهار آب آن می توان گام مؤثری در رونق كشاورزی منطقه برداشت .

این شهرستان دارای سه مركز آموزش عالی می باشد .

این شهرستان دارای دو شهرك صنعتی فعال در دو نقطه شهری سراوان و سوران بوده و شهرك صنعتی زابلی نیز در دست اقدام می باشد .

نزدیكی با مرز پاكستان و ایجاد دو بازارچه مرزی كوهك و جالق نقطه درخشانی در اقتصاد این شهرستان بوده و راه اندازی كشتارگاههای صنعتی دام در حد وسیع و تشكیل تعاونیهای مرزنشینان و دفاتر بازرگانی خارجی از جمله مزیت های این شهرستان می باشد .

دشتهای جالق و بم پشت مناطق مستعد سرمایه گذاری در زمینه كشاورزی می باشند .

با توجه به گستردگی كشت نخیلات كارخانجات بسته بندی خرما صنایع جانبی و تهیه نئوپان از كارخانه های فعال این شهرستان میباشند .

از كانونهای مهم معدن و كانی كوه بیرك زابلی و كوه سفید می باشد و معادن گرانیت گشت ، معدن سنگ آهن ماهانی و كهن مگار زابلی ، معدن پودر تالك و پنبه نسوز از جمله معادن مهم و صنعتی شهرستان سراوان می باشند كه مستعد سرمایه گذاری و آماده واگذاری جهت بهره برداری می باشند .

تپه روباهك ، قبرستان قدیمی گشت ، دره نگاران و قلعه سب از جاذبه های گردشگری این شهرستان می باشند .

 شهرستان سرباز در جنوب شرقی استان با وسعتی معادل 5/11 كیلومتر مربع و جمعیتی بالغ بر 148000 نفر ،3 شهر، 4 بخش ، 12 دهستان و806 پارچه آبادی دارد فاصله آن تا زاهدان 448 كیلومتر میباشد. از نظر آب و هوایی دارای آب و هوای گرم و مرطوب بوده و درزمستان دمای هوای این شهرستان به ندرت به صفر درجه میرسد. این شهرستان از شهرستانهای مرزی است كه قریب 120 كیلومتر با كشور همسایه پاكستان مرز مشترك دارد. سطح زیر كشت محصولات زراعی 4264 هكتار و سطح زیر كشت محصولات دائمی (باغی) ان 6/3511 هكتار بوده كه محصولات عمده زراعی آن عبارتند از گندم ،شلتوك، باقلا، پیاز، بادمجان، یونجه و شبدر صیفی جات و پرورش این محصولات منحصر به فرد و صنایع تبدیلی و تكمیلی آنها قابلیت سرمایه گذاری فراوانی دارد همچنین مرزی بودن این شهرستان ووجود بازارچه مرزی پیشین و واقع شدن آن در مسیر شاهراه اصلی چابهار- زاهدان.

جایگاه ویژه تجاری و سرمایه گذاری به این شهرستان بخشیده است ،صنایع عمده منطقه كه قابلیت سرمایه گذاری بیشتری دارند مشتمل هستند بر:

صنایع بسته بندی میوه،تولید الكل ازخرما ، فرآوری خرما، موزائیك سازی قطعات بتونی پیش ساخته، مصنوعات چوبی و تولید نئوپان ، نایلون و نایلكس و مخازن فلزی و ظروف پلاستیكی رودخانه سرباز به لحاظ سرسبزی و آب زیاد و بدلیل كاشت محصولات باغی گرمسیری و نیمه گرمسیری ومركبات درحاشیه رودخانه مناظری زیبا و دلپذیر دارد، همچنین تمساح پوزه كوتاه گونه منحصر به فرد حیات وحش در جهان میباشد كه در این رودخانه زندگی میكند.

 شهرستان نیكشهر در فاصله 560 كیلومتری زاهدان و در جنوب بلوچستان باجمعیتی بالغ بر 205 هزار نفر میباشد و ارتفاع آن از سطح آبهای آزاد 510 متر میباشد0 متوسط سالیانه دمای هوا در این شهرستان 22/28 و متوسط سالیانه رطوبت نسبی آن 8/36 درصد و میزان بارندگی 7 ماهه اول سال 1382 درآن 6/78 میلی متر بوده است.

سطح زیر كشت محصولات زراعی و باغی آن 15 هزار هكتار میباشد.

محصولات عمده زراعی آن یونجه نیكشهری، كه از ذخایر ژنتیكی منطقه با پتانسیل 19-18 چین در سال میباشد شبدر ،یونجه، كلزا و گلرنگ و محصولات عمده باغی ان سیب ، انگور ،مركبات ،موز ،انبه ،پاپایا، كنار پیوندی و گواوا و انجیر میباشد.

كه مواردی چون افزایش سطح زیر كشت و افزایش تولید این محصولات بالاخص نباتات گرمسیری منحصر به فرد و محصولات گلخانه ای از قبیل خیار و فلفل و گوجه فرنگی و پرورش آبزیان گرمابی و دام و طیور و صنایع تبدیلی و تكمیلی بخش كشاورزی ازجمله شیره گیری خرما و فرآوری آن از الكل، قند ، سركه، تشكیل و ایجاد كارخانه نئوپان از چوب درختان و تنه درخت خرما و فرآوری از آن كارگاههای تولید ترشی انبه، لیمو، آبمیوه گیری، صنایع حصیر و سبد بافی استفاده از برگ (داره) نخل وحشی در رویشگاههای طبیعی آن واستفاده از كلزا روغن در صنایع هواپیماسازی ساخت و انبارهایی جهت نگهداری مواد غذایی چابهار با توجه به شرجی بودن آب و هوای چابهار و مجاورت آن با نیكشهر از استعدادها و پتانسلهای سرمایه گذاری این شهرستان میباشند همچنین از توانمدیهای كارخانه سیمان شهرستان كارخانه سنگ بری و معادن غنی كرومیت منگنز آهن سنگهای نما مرمریت لاشار و خاك رس مناسب ،كارخانه آجرپزی وقطعات بتونی پیش ساخته میباشد.

شهرستان چابهار در كنار ساحل نیلگون دریای عمان با وسعت 25 هزار كیلو متر مربع و جمعیتی بالغ بر 200 هزار نفر واقع شده است.این شهرستان دارای 3 شهر ،5 بخش،11 دهستان و حدود 600 پارچه آبادی میباشد. فاصله آن تا مركز استان 692 كیلومتر میباشد. متوسط سالیانه دمای هوا 4/26 درجه سانتی گرادو متوسط سالیانه رطوبت نسبی 9/75 درصد میباشد میزان بارندگی در 7 ماهه اول سال 1382، 5/8 میلی متر بوده است، سطح زیر كشت محصولات زراعی این شهرستان 1826 هكتار و سطح زیر كشت محصولات دائمی (باغی) 2/4584 هكتارمیباشد. در این منطقه نباتات گرمسیری منحصر به فردی از جمله موز، انبه، تمر هندی، كنار پیوندی، پاپایا، گواوا، چیكو و همچنین گلهای زینتی و شاخه بریده و صیفی جات ومحصولات غیر فصل كشت میشود كه ارزش سرمایه گذاری در زمینه كشت و پرورش این محصولات و صنایع تبدیلی و تكمیلی وابسته به آنها بسیار درخشان میباشد . صید و صیادی همچنین صید و پرورش میگو درآبهای آزاد بعنوان زیر بخشهای كشاورزی نقطه طلایی اقتصاد چابهار ،استان و حتی كشور میباشد. استفاده از سیستم های مدرن صید و صیادی وكشتی های پرساینر و پروژه اوراق كشتی وساخت شناورهای دریایی از قابلیتهای سرمایه گذاری این شهرستان میباشند.

در این شهرستان 72 واحد صنعتی فعال وجود دارد كه اكثر آنها صنایع وابسته به شیلات از قبیل عمل آوری و بسته بندی ماهی ومیگو،كنسروسازی ،سرد خانه،یخسازی و پودرماهی میباشند كه جزء پتانسیلهای سرمایه گذاری نیز محسوب میشوند وناحیه صنعتی نگور وابسته به بخش كشاورزی هم كه در مرحله انجام امور زیر بنایی و ساخت میباشد وتعداد زیادی كارخانه را در دل خود جای خواهد داد نیز مشمول همین پتانسیلهاست.

شهرستان چابهار دارای 2 بندر تجاری مهم شهید بهشتی و شهید كلانتری با ظرفیت تخلیه و بارگیری 5/2 میلیون تن در سال میباشد كه كشتی های تا ظرفیت 40 هزار تن میتوانند در اسلكه های مذكور پهلوگیری نمایند، كه این ظرفیت به 100 هزار تن نیز قابل توسعه میباشد. وجود این اسكله ها و فرودگاه كنارك و پایانه بندر چابهار موجبات ترانزیت كالا به كشورهای مجاور و حوزه خلیج فارس ونیز شبه قاره هند را فراهم آورده است و قرار گرفتن چابهار درمسیر بزرگترین كریدورهای دریایی ترانزیت كالا آنرا كلید اتصال شرق آسیا با سایر كشورهای جهان قرارداده به نحوی كه منطقه آزاد چابهاریكی از قطبهای مهم بازرگانی محسوب میشود.

منطقه آزاد تجاری صنعتی چابهار موجبات اشتغال صدها نفر و سرمایه گذاری میلیاردی داخلی و خارجی را فراهم آورده است.

پروژه های پالایشگاه نفت ، صنایع پتروشیمی خطوط انتقال گاز، كارخانجات سیمان چابهار، مونتاژ ماشین آلات و راهسازی وكاتر پیلار همچنین احداث نیروگاه برق اجرای راه آهن چابهار- سرخس، احداث دستگاههای آب شیرین كن وسرویس دهی مشتمل برارائه خدمات ، تعمیرات ،قطعات، آذوقه و سوخت به كشتی های عبوری از قابلیتهای سرمایه گذاری این شهرستان میباشد در این شهرستان تعداد 5هتل و 2 مهمانپذیر آماده پذیرایی از میهمانان میباشند.

 شهرستان كنارك با مساحت 11569كیلومتر مربع در منتهی الیه جنوب شرقی ایران و استان درنواحی ساحلی دریای عمان واقیانوس هند ودر حدود 30 كیلومتری بندرچابهار ق رار گرفته است. این شهرستان به مركزیت بندر صیادی كنارك دارای تعداد یك شهر، 2بخش(مركزی وزرآباد) و4 دهستان (كهیر،جهلیان،زرآبادشرقی و زرآبادغربی)است.وبراساس تقسیمات كشوری سال جاری از بخش به شهرستان ارتقاء یافته است .

 شهرستان كنارك بلحاظ موقعیت خاص جغرافیایی و امكانات و توانمندیهای بالقوه صید و صیادی و كشاورزی از اهمیت ویژه ای برخوردار است.و چون از نظر مختصات جغرافیایی نزدیك به مدار راس السرطان می باشد اثرات جانبی بادهای موسومی و اثر تعدیل كننده دریای عمان ، این شهرستان را از نظر آب و هوایی معتدل در تمام فصول سال نموده است.

 شهرستان كنارك از وجود اسكله مهم بندر صیادی كنارك وبنادر فعال صیادی ، مناظر دیدنی ثپه های گل افشان در كهیر زرآباد. مزارع كاشت موزدرمنطقه زرآباد،محوطه های پارینه سنگی (قدمت پیش از تاریخ موقعیت كنارك)،فرودگاه وپارك ساحلی وپلاژهای ساحلی بندر كنارك برخوردار می باشد.

 صنعت شهرستان كنارك بیشتر وابسته به صید و صیادی (شیلات) می باشدو بیشتر موسسات تولیدی شهرستان صنایع جانبی صید هستند مثل صنایع كنسروسازی و تكثیر و عمل آوری میگووسردخانه محصولات غذائی دریایی كه بخش اعظم صنایع فعال در شهرستان را تشكیل می دهد.شهرك صنعتی كنارك 250 هكتار برای احداث 300 واحد صنعتی می باشد.

 نیروگاه گازی كنارك باقدرت108مگاوات یكی از منابع تامین انرژی مورد نیاز استان می باشد. از صنایع دستی این شهرستان می توان به توتن سازی و لنج سازی اشاره كرد.

تاریخ استان

 سرزمین اساطیری سیستان و بلوچستان از دو ناحیه شمال و جنوب تشكیل شده است. سیستان امروزی كه قسمت شمالی استان را در بر می گیرد، در كتاب اوستا، یازدهمین سرزمینی است كه «اهورامزدا» آفریده.  همچنین زادگاه رستم دستان قهرمان حماسی شاهنامه فردوسی می باشد.تاریخ نگاران سیستان را به گرشاسب، یكی از نوادگان كیومرث نسبت داده اند. نام سیستان از نام اقوام آریایی «سكا» اخذ شده است.

  «سكاها» در حدود سال 128 قبل از میلاد، سیستان را به تصرف خود درآوردند و در پهنه آن استقرار یافته اند. «نیمروز» نام دیگر سیستان است. همچنین بنای بیشتر شهرهای سیستان را به پهلوانان اسطوره ای ایران چون زال، سام و رستم نسبت داده اند. زمانی سیستان جزو متعلقات دولت ساسانی به شمار می آمد كه به دست اردشیر بابكان فتح شد و در سال 23 هجری قمری، مسلمانان عرب این سرزمین را فتح كردند. اولین فرمانروای معروف ایرانی این سرزمین بعد از اسلام، «یعقوب لیث» صفاری بود. بعد از صفاریان، سامانیان، غزنویان و سلجوقیان نیز هر یك، مدتی در این سرزمین فرمان رانده اند.

 سرزمین بلوچستان امروزی كه ناحیه جنوبی استان را تشكیل می دهد، در قدیمی ترین اسناد تاریخی به اسم «مكا» مشهور بوده و در نوشته های هرودت تاریخ نگار یونانی از آن به عنوان «گدروزیا» یاد شده است.

 به دنبال سقوط هخمنشیا توسط اسكندر مقدونی (230 پ ـ م) وی مسیر بازگشت خود از هند را «گدروزیا» انتخاب كرده است. پس از ساسانیان توسط اعراب مسلمان در زمان خلیفه دوم اكثر مردم این سرزمین بلافاصله به اسلام گرویدند از زمان ساسانیان به بعد این سرزمین همواره جزئی از ایران محسوب می شد تا اینكه ب دخالت بریتانیا در قرن 19 میلادی عموماً به دو بخش غربی و شرقی تقسیم شد.

 از این به بعد بلوچستان مانند سایر ایالتها و ولایتها و ولایت های كشور حكومت خان خانی داشت تا در سال 1307 ه.ش پس از شكست دوست محمد خان باركزهی قدرت حكومت مركزی در این خطه تثییت شد.

  مشاهیر استان

  - مـرحوم آیت الله كفعمی خراسانی

 - مـرحوم مولانا عبد العزیز ملا زهـی

 - مــــرحوم استــاد كامبــوزیا

 - شهید حجت الاسلام حسینی طباطبایی

 - شهید حجت الاســـلام مـــزاری

 - شهید حجت الاســلام نـوری صفـا

 - سردارشهید حاج قــاسم میـر حسینی

- مولانا قمرالدین

- مولانا دادرحمن قصرقندی

علامه مولوی محمدعمر سربازی

 منابع طبیعی استان

 وسعت استان و تنوع آب و هوایی، موجب بروز تنوع در پوشش گیاهی و غنای منابع طبیعی تجدید شونده گردیده است. حدود 55 درصد از كل مساحت استان معادل 000/250/10 هكتار را مراتع در برگرفته است كه 300 هزار هكتار مراتع خوب، 750 هزار مراتع متوسط و 2/9 میلیون هكتار مراتع فقیر و خیلی فقیر می‌باشند.

 وجود تالاب هامون و امكان تولید علوفه نی و بونی در سطح 000/150 هكتار با تولید متوسط حداقل 6 تن در هكتار علوفه خشك (در مواقع غیر خشكسالی) از سرمایه های مهم منطقه به شمار می رود. در استان بیش از 1200 گونه گیاهی كه حدود 70 گونه آن دارای ارزش دارویی و صنعتی می باشد شناخته شده است. از جمله می توان گونه های كهور، كنار، بنه، بادام، جش، گز روغن را نام برد. مساحت جنگلهای استان كه عمدتاً نیمه متراكم و كم متراكم هستند قریب به یك میلیون هكتار می باشد.

 ارتفاعات: تفتان با ارتفاع حدود  4050 متر - بزمان - بیرك - ملك سیاه كوه - بم پشت  - پیر سوران -كوه خواجه

  رودخانه ها و در یاچه ها : دریاچـه :هامون - تالاب جازموریان - تالاب گواتر   رودخانه :هیرمند - بمپور - كاجو - سرباز - باهو كلات - كهیر - ماشكیت

 آب و هوا :   شمال : بیابانی صحرائی واقلیم گرم بابارندگی كم  و مشخصه بارز آن بادهای  120  روزه میباشد   جنوب:  نزدیك به استوا دارای اقلیم گرم و زمستانهای نسبتاً معتدل

 کشورهای همسایه استان

 استان سیستان و بلوچستان از شمال با كشور افغانستان و از شرق با كشورهای پاكستان و افغانستان همسایه میباشد.

 افغانستان

 جمهوری اسلامی افغانستان با 652 هزار و 652 كیلومتر مربع از سمت غرب به طول 936 كیلومتر با جمهوری اسلامی ایران از شرق با جمهوری خلق چین،از جنوب با پاكستان، از شمال غربی با جمهوری تركمنستان، از شمال با جمهوری ازبكستان و از شمال شرقی با تاجیكستان مرز مشترك دارد. افغانستان محدود به خشكی است و به آبهای آزاد راه ندارد ،افغانستان نزدیك به 25 میلیون و 838 هزاز نفر جمعیت دارد كه حداقل 5/2 میلیون افغانی در جمهوری اسلامی ایران سكونت دارند. دین مطلق مردم افغانستان اسلام است. شهر كابل پایتخت افغانستان و یكی از پر جمعیت ترین مراكز شهری این كشور است. اقتصاد افغانستان بعنوان یكی ازفقیر ترین كشورهای جهان بر پایه دامپروری و كشاورزی بسیار ابتدایی مشتمل بر كشت گندم ،میوه های باغی، بادام و خشخاش میباشد.افغانستان ذخایر نسبتاً غنی از گاز طبیعی ،نفت،زغال سنگ، مس، كرومیت، تالك، باریت، گوگرد، قلع، روی، سنگ آهن، نمك و سنگهای قیمتی دارد.همچنین تعداد دامهای این كشور در حال حاضر حدود 15 میلیون راس برآورد میشود، افغانستان 3 واحد صنعتی نسبتاً بزرگ در زمینه تولید سیمان ،كوداوره و منسوجات دارد و بیشتر تولیدات صنعتی این كشور مربوط به واحدهای كوچك خانگی و در زمینه تولید صابون، میز و صندلی، كفش و صنایع دستی میباشد. واحد رسمی پول افغانستان افغانی نام دارد كه به یكصد پول تقسیم میشود. هر دلار آمریكا حدوداً با 15 افغانی برابری میكند. درآستانه سال 2000 شركای عمده صادراتی افغانستان، كشورهای آسیای میانه، پاكستان، ایران، آلمان و هند و شركای عمده وارداتی افغانستان كشورهای آسیای میانه، پاكستان، ایران، آلمان و ژاپن بودند.  

 پاكستان

 جمهوری اسلامی پاكستان با 803 هزار و 940 كیلومتر مربع مساحت از سمت غرب به طول 909 كیلومتر با جمهوری اسلامی ایران از شمال با افغانستان از شمال شرقی با جمهوری خلق چین و از شرق با هند مرز مشترك دارد. دین اكثریت مردم پاكستان اسلام و زبان رسمی آنها اردو میباشد. پاكستان 4 استان دارد و پایتخت آن اسلام آباد میباشد. پاكستان با داشتن منابع زیر زمینی نه چندان غنی و داشتن 238 میلیون بشكه ذخیره نفت ومقادیر اندكی گاز طبیعی یكی از كشورهای نیازمند به واردات مواد سوختی میباشد.واحد رسمی پول پاكستان روپیه است، كه به یكصد پیزا تقسیم میشود. هر دلار آمریكا برابر 58 روپیه پاكستان است. جمهوری اسلامی ایران و پاكستان براساس حسن همجواری روابط سیاسی و اقتصادی نسبتاً خوبی دارند ایران طرحهایی را در زمینه احداث پالایشگاه و كارخانه سیمان در كشور پاكستان به اجرا گذاشته است.بخشی از كالاهای پاكستان همه روزه از طریق گمرك میرجاوه دراستان سیستان و بلوچستان به مقصد آسیای میانه صادر میشود. از اینرو نقش ایران برای ارتباط پاكستان با آسیای میانه و قفقاز حائز اهمیت است. بازارچه های میرجاوه ،كوهك و پیشین در استان سیستان و بلوچستان مركز فعالیتهای پیله وری میان دو كشور هستند. بخش عمده ای از مبادلات بازارچه های مرزی فی مابین به كالاهای متعارف سنتی نظیر پارچه ، چای ،پنبه، ادویه، سبزیجات خشك، ظروف پلاستیكی و لوازم خانگی اختصاص دارد. بعقیده كارشناسان بازرگانی حجم مناسبات اقتصادی و تجاری ایران و پاكستان به هیچ وجه مناسب نیست چرا كه صرفنظر از توانایی ایران در صادرات نفت و گاز به پاكستان (بویژه از طریق خط لوله) كالاهای قابل مبادله بسیاری در دو كشور تولید میشود كه میتواند میان آنها با هزینه كمتر (بویژه از جهت حمل و نقل) رد وبدل شود و مناسبات اقتصادی دو كشور به سهولت از مرز100 میلیون دلار در سال فراتر رود